Stowarzyszenie Uniwersytet Trzeciego Wieku w Piotrkowie Trybunalskim zostało zarejestrowane w Sądzie Rejonowym w Łodzi dnia 20 stycznia 2006 roku. Wykłady i zajęcia odbywały się już w 2005 roku, powołano wtedy Komitet Założycielski oraz przygotowywano niezbędne dokumenty do rejestracji Stowarzyszenia. Pierwsza inauguracja roku akademickiego 2006-2007 odbyła się w październiku 2006 roku.
Władzami statutowymi Stowarzyszenia są: Walne Zgromadzenie Członków Stowarzyszenia, Zarząd Stowarzyszenia i Komisja Rewizyjna wybierane w głosowaniu tajnym na trzyletnią kadencję. Działają także Rada Naukowa, która czuwa nad odpowiednim poziomem merytorycznym działalności Stowarzyszenia oraz Rada Słuchaczy, od dn.24 marca 2025 roku zamiast Rady Słuchaczy działa powołany przez Zarząd Stowarzyszenia UTW Samorząd Studencki jako forma samorządu studenckiego. Liczba członków Stowarzyszenia w ostatnich latach akademickich wynosiła 315 osób.
Podstawowe cele działalności podane w Statucie Stowarzyszenia to:
– angażowanie członków do różnorodnych form aktywności fizycznej i intelektualnej adekwatnie do wieku, stopnia sprawności i zainteresowań,
– promocja i popieranie aktywnych form spędzania wolnego czasu,
– propagowanie wiedzy, kultury i zdrowia oraz dobrych obyczajów.
Podane w Statucie cele realizowane są między innymi przez:
– cykliczne wykłady z różnych dziedzin takich jak literatura, historia, geografia, psychologia, prawo, medycyna,
– kursy, szkolenia i warsztaty np. języka angielskiego, fotograficzne , informatyczne,
– działalność kół zainteresowań takich jak: Teatralno-muzyczne – Liryka Jesieni, Podróżnik, Wędrowniczki / Nordic Walking/, Koło –Grupa Sportowa, Tenis Sportowy, Hobbystek /rękodzieło/, Fotograficzne Foto-UTW, Biblioteka
– udział w programach dla seniorów prowadzonych np. przez: ŁDK w Łodzi, UJK Filia w Piotrkowie, Akademię Piotrkowską, Piotrkowską Mediatekę, Stowarzyszenie ETHNOS,
– spotkania z kulturą – wspólne wyjścia i wyjazdy do teatrów, kina i na koncerty,
– spotkania integracyjne takie jak: Piknik Integracyjny, Senioralia, Dzień Kobiet, Andrzejki, Spotkania Wigilijne, Bale Karnawałowe,
– wycieczki turystyczne jednodniowe i wielodniowe z przesłaniem „Poznajemy naszą ojczyznę”,
– zajęcia sportowe „ W zdrowym ciele ,zdrowy duch” aerobik na basenie i salach gimnastycznych, joga, tenis stołowy, Nordic Walking, przejażdżki rowerowe, udział w Olimpiadach i zawodach dla seniorów,
– działalność informacyjno-wydawnicza : strona internetowa, profil na Facebooku, Biuletyny UTW wydawane w cyklu półrocznym, wydawnictwa książkowe, okolicznościowe z okazji 5-lecia ,10-lecia, 15-lecia Stowarzyszenia, 20 lecia Stowarzyszenia i kroniki niektórych kół zainteresowań.
0głoszona w marcu 2020 roku pandemia COVID 19 spowodowała okresowe zawieszenie działalności Stowarzyszenia oraz pokrzyżowała i „sparaliżowała” przygotowany plan działalności UTW. Po odwołaniu pandemii Stowarzyszenie UTW podjęło stopniowo działalność i po krótkiej przerwie wrócono do normalnej działalności.