{"id":4666,"date":"2026-06-08T11:10:35","date_gmt":"2026-06-08T11:10:35","guid":{"rendered":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/?p=4666"},"modified":"2026-06-08T11:10:35","modified_gmt":"2026-06-08T11:10:35","slug":"obraz-pochodzacy-z-wnetrza-i-art-brut","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/2026\/06\/08\/obraz-pochodzacy-z-wnetrza-i-art-brut\/","title":{"rendered":"\u201eObraz pochodz\u0105cy z wn\u0119trza i art brut\u201d"},"content":{"rendered":"\n

W dniu 3 czerwca 2026 wyk\u0142ad pod intryguj\u0105cym tytu\u0142em \u201e Obraz pochodz\u0105cy z wn\u0119trza i art brut\u201d wyg\u0142osi\u0142 dr hab. Marcin K\u0119pi\u0144ski\u00a0 prof. U\u0141.<\/p>\n\n\n\n

Pierwszym zagadnieniem, nad kt\u00f3rym skupi\u0142 si\u0119 wyk\u0142adowca\u00a0 by\u0142a pr\u00f3ba zdefiniowania czym jest sztuka, kiedy i dlaczego powsta\u0142a. Wyja\u015bni\u0142 nast\u0119pnie, \u017ce to w \u015bredniowieczu nast\u0105pi\u0142 podzia\u0142 na tzw. sztuki wyzwolone\u00a0 (czyli takie wymagaj\u0105ce pracy umys\u0142u) i sztuki pospolite, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej okre\u015blono jako mechaniczne. W Odrodzeniu pr\u00f3bowano powi\u0105za\u0107 poj\u0119cie sztuki z nauk\u0105 i za pomoc\u0105 oblicze\u0144 matematycznych zdefiniowa\u0107 co jest\u00a0 prawdziwie pi\u0119kne.<\/p>\n\n\n\n

Wyk\u0142adowca poruszy\u0142 r\u00f3wnie\u017c temat funkcji, jak\u0105 spe\u0142nia sztuka. P\u00f3\u017aniej przedstawi\u0142 obrazy tzw. Wielkiej Tr\u00f3jcy artyst\u00f3w Renesansu, czyli Leonarda da Vinci, Micha\u0142a Anio\u0142a i Rafaela Santi. Potem, jako przeciwie\u0144stwo arcydzie\u0142 \u00a0stworzonych przez tych mistrz\u00f3w, przedstawi\u0142 przyk\u0142ady prac tw\u00f3rc\u00f3w okre\u015blanych prymitywistami lub inaczej\u00a0 przedstawicieli nurtu art brut. Tu wymieni\u0142 nazwiska artystki ludowej Marii Wn\u0119k, Nikifora czy Ociepki. Ich prace powstawa\u0142y pod wp\u0142ywem cierpienia, wewn\u0119trznego g\u0142osu nakazuj\u0105cego malowa\u0107. Mo\u017cna wi\u0119c uzna\u0107, \u017ce s\u0105 autentyczne, instynktowne. Poniewa\u017c nie pobierali oni nigdy \u017cadnych nauk, prace ich\u00a0 charakteryzuj\u0105\u00a0 si\u0119 przejaskrawionymi \u00a0kolorami, deformacj\u0105 postaci i rzeczy oraz brakiem perspektywy.<\/p>\n\n\n\n

Obecnie nie ma dzi\u015b \u017cadnego kanonu sztuki, a to w\u0142a\u015bnie otwiera pole dla r\u00f3\u017cnego rodzaju oszust\u00f3w i naci\u0105gaczy wobec naiwnych odbiorc\u00f3w poprzez \u00a0nadu\u017cywanie poj\u0119cia \u201e dzie\u0142a sztuki\u201d w odniesieniu do\u00a0 rzeczy potocznie uznawanych za zwyczajne lub, co gorsza, odra\u017caj\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n

Tekst: Maria Niemczyk
Foto: Maria Ci\u0119\u017cka, Adam Niemczyk<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W dniu 3 czerwca 2026 wyk\u0142ad pod intryguj\u0105cym tytu\u0142em \u201e Obraz pochodz\u0105cy z wn\u0119trza i art brut\u201d wyg\u0142osi\u0142 dr hab. Marcin K\u0119pi\u0144ski\u00a0 prof. U\u0141. Pierwszym zagadnieniem, nad kt\u00f3rym skupi\u0142 si\u0119 wyk\u0142adowca\u00a0 by\u0142a pr\u00f3ba zdefiniowania czym jest sztuka, kiedy i dlaczego powsta\u0142a. Wyja\u015bni\u0142 nast\u0119pnie, \u017ce to w \u015bredniowieczu nast\u0105pi\u0142 podzia\u0142 na tzw. sztuki wyzwolone\u00a0 (czyli takie […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4667,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"zakra_page_container_layout":"customizer","zakra_page_sidebar_layout":"customizer","zakra_remove_content_margin":false,"zakra_sidebar":"customizer","zakra_transparent_header":"customizer","zakra_logo":0,"zakra_main_header_style":"default","zakra_menu_item_color":"","zakra_menu_item_hover_color":"","zakra_menu_item_active_color":"","zakra_menu_active_style":"","zakra_page_header":true,"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-4666","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-2025-2026"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4666","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4666"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4666\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4683,"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4666\/revisions\/4683"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4667"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4666"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4666"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/utw-piotrkow.pl\/wputw\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4666"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}